Top 50 Fundamental Rights, DPSPS And Fundamental Duties PYQs in Telugu and English

This quiz-based resource provides Top 50 PYQs on Fundamental Rights, Directive Principles of State Policy (DPSPs), and Fundamental Duties in both Telugu and English, along with Geography MCQs in an online quiz format. It is designed for aspirants preparing for competitive exams like SSC, UPSC, APPSC, TSPSC, Railways, and other government examinations.

Fundamental Rights, DPSPS & Fundamental Duties PYQs

Q. How many Fundamental Rights are mentioned in our Constitution?
(మన రాజ్యాంగంలో ఎన్ని ప్రాథమిక హక్కులు పేర్కొనబడ్డాయి?) [SSC CGL 2017]

(a) Five (ఐదు)
(d) Eight (ఆరు)
(c) Seven (ఏడు)
(b) Six (ఎనిమిది)

Correct Answer: B

Originally there were 7, but the Right to Property (Article 31) was removed by the 44th Amendment (1978) and made a legal right (Article 300A). Hence, now there are 6 Fundamental Rights.

మొదట 7 హక్కులు ఉండేవి. 44వ సవరణ (1978) ద్వారా ఆస్తి హక్కు తొలగించబడింది. ప్రస్తుతం 6 మౌలిక హక్కులు మాత్రమే ఉన్నాయి.

Q. According to the Constitution of India which of the following is enforceable in the court?
(భారత రాజ్యాంగం ప్రకారం కింది వాటిలో ఏది కోర్టులో అమలు చేయదగినది?) [SSC 2017]

(a) Directive Principles (రాష్ట్ర విధాన నిర్దేశక సూత్రాలు)
(b) Preamble (పీఠిక)
(c) Fundamental Duties (ప్రాథమిక విధులు)
(d) Fundamental Rights (ప్రాథమిక హక్కులు)

Correct Answer: D

Fundamental Rights, enumerated in Part III (Articles 12 to 35) of the Constitution of India, are the only provisions among the choices that are directly enforceable by a court of law.

భారత రాజ్యాంగంలోని పార్ట్ III (ఆర్టికల్స్ 12 నుండి 35) లో పేర్కొనబడిన ప్రాథమిక హక్కులు, న్యాయస్థానం ద్వారా నేరుగా అమలు చేయగల ఎంపికలలో ఏకైక నిబంధనలు.

Also Read:- Problems on Ages – Concept, Formula & Practice Questions

Q. Which one among the following is not included in the Fundamental Rights embodied in the Constitution of India?
(కింది వాటిలో భారత రాజ్యాంగంలోని ప్రాథమిక హక్కుల్లో లేనిది ఏది?) [CDS 2012]

(a) Right to Equality (సమానత్వ హక్కు)
(b) Right to Freedom (స్వేచ్ఛా హక్కు)
(c) Right against Exploitation (దోపిడీకి వ్యతిరేక హక్కు)
(d) Right to Information (సమాచార హక్కు)

Correct Answer: D

RTI is a statutory right under RTI Act, 2005, not a Fundamental Right.

సమాచార హక్కు 2005 చట్టం ద్వారా లభించింది — మౌలిక హక్కు కాదు.

Q. Which one of the following is the guardian of Fundamental Right?
(ప్రాథమిక హక్కుల సంరక్షకుడు ఎవరు?) [SSC 2010]

(a) Legislature (శాసనసభ)
(b) Executive (కార్యనిర్వాహక వర్గం)
(c) Political parties (రాజకీయ పార్టీలు)
(d) Judiciary (న్యాయవ్యవస్థ)

Correct Answer: D

The Supreme Court & High Courts protect Fundamental Rights through writs.

మౌలిక హక్కుల రక్షకుడు న్యాయవ్యవస్థ.

Q. Fundamental Rights are not given to
(ప్రాథమిక హక్కులు ఎవరికీ వర్తించవు?) [SSC 2009]

(a) bankrupt persons (దివాళా తీసిన వ్యక్తులు)
(b) aliens (విదేశీయులు)
(c) persons suffering from incurable diseases (నయం కాని వ్యాధులతో బాధపడేవారు)
(d) political sufferers (రాజకీయ బాధితులు)

Correct Answer: B

Most rights are for citizens only (Articles 15, 16, 19, 29, 30). Some rights are for all persons (Articles 14, 20, 21, 22, 23, 24, 25–28).

విదేశీయులకు (Aliens) అన్ని మౌలిక హక్కులు లభించవు.

Q. Which part of the Indian Constitution deals with ‘Fundamental Rights’?

(భారత రాజ్యాంగంలోని ఏ భాగం ‘ప్రాథమిక హక్కులు’ గురించి వివరిస్తుంది?) [SSC 2008]

(a) Part I (భాగం I)
(b) Part II (భాగం II)
(c) Part III (భాగం III)
(d) Part IV (భాగం IV)

Correct Answer: C

Part III contains Articles 12–35.

మౌలిక హక్కులు భాగం IIIలో ఉన్నాయి.

Q. Which of the following justiciable in nature?
(కింది వాటిలో ఏది న్యాయబద్ధంగా అమలు చేయదగినది (Justiciable)?) [SSC CGL 2017]

(a) Fundamental Duties (ప్రాథమిక విధులు)
(b) DPSP (రాష్ట్ర విధాన నిర్దేశక సూత్రాలు)
(c) Fundamental Rights (ప్రాథమిక హక్కులు)
(d) None of these (పైవేవీ కాదు)

Correct Answer: C

Only Fundamental Rights can be directly enforced in courts.

కోర్టులో అమలు చేయదగినవి మౌలిక హక్కులు మాత్రమే.

Q. Fundamental rights are given in which part of the Indian Constitution?
(భారత రాజ్యాంగంలో ప్రాథమిక హక్కులు ఏ భాగంలో ఉన్నాయి?)[SSC 2017]

(a) Part I (భాగం I)
(b) Part II (భాగం II)
(c) Part III (భాగం III)
(d) Part IV (భాగం IV)

Correct Answer: C

Fundamental Rights are given in Part III of the Indian Constitution, covering Articles 12 to 35, guaranteeing essential civil liberties like equality, freedom, and protection against exploitation, often called India’s Magna Carta.

ప్రాథమిక హక్కులు భారత రాజ్యాంగంలోని పార్ట్ IIIలో ఇవ్వబడ్డాయి, ఆర్టికల్ 12 నుండి 35 వరకు ఉన్నాయి, సమానత్వం, స్వేచ్ఛ మరియు దోపిడీ నుండి రక్షణ వంటి ముఖ్యమైన పౌర స్వేచ్ఛలకు హామీ ఇస్తున్నాయి, దీనిని తరచుగా భారతదేశ మాగ్నా కార్టా అని పిలుస్తారు.

Q. The citizens of India do not have which of the following Fundamental Rights?
(భారత పౌరులకు కింది ఏ ప్రాథమిక హక్కు లేదు?) [NDA 2016]

(a) Right to reside and settle in any part of India. (భారతదేశంలో ఎక్కడైనా నివసించే హక్కు)
(b) Right to acquire, hold and dispose property. (ఆస్తిని పొందే, కలిగి ఉండే, విక్రయించే హక్కు)
(c) Right to practice any profession. (ఏ వృత్తినైనా అనుసరించే హక్కు)
(d) Right to form cooperative societies. (సహకార సంఘాలు ఏర్పాటు చేసే హక్కు)

Correct Answer: B

Property is now a legal right (Article 300A), not a Fundamental Right.

ఆస్తి హక్కు ఇప్పుడు చట్టపరమైన హక్కు, మౌలిక హక్కు కాదు.

Q. In which article of the Constitution equal protection of law is provided?

(చట్టం ముందు సమాన రక్షణ ఏ ఆర్టికల్‌లో ఉంది?) [CGPSC 2018]

(a) Article 12 (ఆర్టికల్ 12)
(b) Article 13 (ఆర్టికల్ 13)
(c) Article 14 (ఆర్టికల్ 14)
(d) Article 15 (ఆర్టికల్ 15)

Correct Answer: C

Article 14 guarantees equality before law & equal protection of law.

సమాన రక్షణ ఆర్టికల్ 14లో ఉంది.

Q. Which Article of the Indian Constitution prohibits discrimination on the grounds of religion, race, caste, sex and place of birth?
(మతం, జాతి, కులం, లింగం, జన్మస్థలం ఆధారంగా వివక్షను నిషేధించే ఆర్టికల్ ఏది?) [SSC 2019]

(a) Article 25 (ఆర్టికల్ 25)
(b) Article 19 (ఆర్టికల్ 19)
(c) Article 23 (ఆర్టికల్ 23)
(d) Article 15 (ఆర్టికల్ 15)

Correct Answer: D

Article 15 prohibits discrimination on religion, race, caste, sex, place of birth.

వివక్ష నిషేధం ఆర్టికల్ 15.

Q. In which of the following Articles of the Indian Constitution the abolition of untouchability has been guaranteed?
(అంటరానితనాన్ని రద్దు చేసినట్లు హామీ ఇచ్చే ఆర్టికల్ ఏది?) [UPRO/ARO 2017]

(a) Article 14 (ఆర్టికల్ 14)
(b) Article 15 (ఆర్టికల్ 15)
(c) Article 16 (ఆర్టికల్ 16)
(d) Article 17 (ఆర్టికల్ 17)

Correct Answer: D

Article 17 of the Indian Constitution specifically guarantees the abolition of “untouchability”. It states that the practice of untouchability in any form is forbidden, and the enforcement of any disability arising from it is a punishable offense.

భారత రాజ్యాంగంలోని ఆర్టికల్ 17 “అంటరానితనాన్ని” నిర్మూలించడానికి ప్రత్యేకంగా హామీ ఇస్తుంది. ఏ రూపంలోనైనా అంటరానితనాన్ని ఆచరించడం నిషేధించబడిందని మరియు దాని నుండి ఉత్పన్నమయ్యే ఏదైనా వైకల్యాన్ని అమలు చేయడం శిక్షార్హమైన నేరమని ఇది పేర్కొంది.

Q. Article 17 of the Constitution of India deals with the abolition of
(ఆర్టికల్ 17 ఏ దానిని రద్దు చేస్తుంది?) [SSC CGL 2019]

(a) sati (సతి)
(b) untouchability (అంటరానితనం)
(c) titles (బిరుదులు)
(d) slavery (దాస్య వ్యవస్థ)

Correct Answer: B

Article 17 of the Constitution of India explicitly abolishes “untouchability” and forbids its practice in any form. It is a fundamental right included under the Right to Equality (Articles 14–18).

భారత రాజ్యాంగంలోని ఆర్టికల్ 17 “అంటరానితనాన్ని” స్పష్టంగా రద్దు చేస్తుంది మరియు ఏ రూపంలోనైనా దాని ఆచారాన్ని నిషేధిస్తుంది. ఇది సమానత్వ హక్కు (ఆర్టికల్స్ 14–18) కింద చేర్చబడిన ప్రాథమిక హక్కు.

Q. Which one of the following categories of Fundamental protection against untouchability as a Rights incorporates form of discrimination?
(అంటరానితనానికి వ్యతిరేక రక్షణ ఏ ప్రాథమిక హక్కులో వస్తుంది?) [IAS (Pre) 2020]

(a) Right against Exploitation (దోపిడీకి వ్యతిరేక హక్కు)
(b) Right to Freedom (స్వేచ్ఛా హక్కు)
(c) Right to Constitutional Remedies (రాజ్యాంగ పరిహార హక్కు)
(d) Right to Equality (సమానత్వ హక్కు)

Correct Answer: D

Articles 14–18 (Right to Equality) include abolition of untouchability.

అంటరానితనం నిషేధం సమానత్వ హక్కు కింద వస్తుంది.

Q. Prohibition of discrimination on grounds of religion, race, caste, sex or place of birth comes under which of the following Fundamental Rights in the Indian Constitution?
(మతం, జాతి, కులం, లింగం లేదా జన్మస్థలం ఆధారంగా వివక్ష నిషేధం ఏ ప్రాథమిక హక్కులో ఉంది?) [SSC 2018]

(a) Right to Freedom (స్వేచ్ఛా హక్కు)
(b) Right to Constitutional Remedies (రాజ్యాంగ పరిహార హక్కు)
(c) Right to Equality (సమానత్వ హక్కు)
(d) Right to Freedom of Religion (మత స్వేచ్ఛా హక్కు)

Correct Answer: C

The prohibition of discrimination based on religion, race, caste, sex, or place of birth is a fundamental right under Article 15 of the Indian Constitution. This is part of the Right to Equality, which includes Articles 14 to 18.

మతం, జాతి, కులం, లింగం లేదా జన్మస్థలం ఆధారంగా వివక్షతను నిషేధించడం భారత రాజ్యాంగంలోని ఆర్టికల్ 15 ప్రకారం ప్రాథమిక హక్కు. ఇది ఆర్టికల్ 14 నుండి 18 వరకు ఉన్న సమానత్వ హక్కులో భాగం.

Q. In the context of polity, which one of the following would you accept as the most appropriate definition of liberty?
(రాజనీతిలో (Polity) ‘స్వేచ్ఛ’కు అత్యంత సరైన నిర్వచనం ఏది?) [IAS (Pre) 2019]

(a) Protection against the tyranny of political rulers. (రాజకీయ పాలకుల నిరంకుశత్వం నుంచి రక్షణ)
(b) Absent of restraint. (ఎలాంటి ఆంక్షలు లేకపోవడం)
(c) Opportunity to do whatever one likes (ఏది కావాలంటే అది చేయగల అవకాశం)
(d) Opportunity to develop oneself fully (వ్యక్తి తనను తాను పూర్తిగా అభివృద్ధి చేసుకునే అవకాశం)

Correct Answer: D

In constitutional sense, liberty does not mean absence of restraint, but freedom with reasonable restrictions that allows an individual to develop his/her personality fully.

రాజ్యాంగ దృష్టిలో స్వేచ్ఛ అంటే అడ్డంకులు లేకపోవడం కాదు; అది వ్యక్తి సంపూర్ణ వికాసానికి అవకాశం కల్పించే స్వేచ్ఛ.

Q. Which Article of the Constitution of India guarantees to all citizens the Freedom of Speech and Expression?

(భారత రాజ్యాంగంలోని ఏ ఆర్టికల్ మాటల స్వేచ్ఛ మరియు భావప్రకటన స్వేచ్ఛను హామీ ఇస్తుంది?)

(a) Article 16 (ఆర్టికల్ 16)
(b) Article 17 (ఆర్టికల్ 17)
(c) Article 15 (ఆర్టికల్ 15)
(d) Article 19 (ఆర్టికల్ 19)

Correct Answer: D

Article 19(1)(a) guarantees freedom of speech and expression, subject to reasonable restrictions under Article 19(2).

భావప్రకటన స్వేచ్ఛ ఆర్టికల్ 19(1)(a) లో ఉంది.

Q. The Supreme Court has declared access to the Internet a fundamental right under Article of the Indian Constitution.
(ఇంటర్నెట్ యాక్సెస్‌ను ఏ ఆర్టికల్ కింద ప్రాథమిక హక్కుగా సుప్రీంకోర్టు ప్రకటించింది?) [SSC CGL 2020]

(a) 14
(b) 21
(c) 19
(d) 17

Correct Answer: C

In Anuradha Bhasin case (2020), Supreme Court held that Internet access is part of Article 19 (Freedom of Speech & Expression).

ఇంటర్నెట్ యాక్సెస్ ఆర్టికల్ 19 పరిధిలోని మౌలిక హక్కుగా గుర్తించబడింది.

Q. Which one of the following Articles of the Constitution of India protects a person against double jeopardy?
(ద్వంద్వ శిక్ష (Double Jeopardy) నుంచి రక్షణ ఇచ్చే ఆర్టికల్ ఏది?) (CDS 2020)

(a) Article 20 (ఆర్టికల్ 20)
(b) Article 21 (ఆర్టికల్ 21)
(c) Article 22 (ఆర్టికల్ 22)
(d) Article 23 (ఆర్టికల్ 23)

Correct Answer: A

Article 20(2) says: No person shall be prosecuted and punished twice for the same offence.

ఒకే నేరానికి రెండుసార్లు శిక్ష విధించరాదని ఆర్టికల్ 20(2) చెబుతుంది.

Q. Which Article of the Constitution of India safeguards one’s right to marry the person of one’s choice?
(వ్యక్తి తన ఇష్టమైన వ్యక్తిని వివాహం చేసుకునే హక్కు ఏ ఆర్టికల్‌లో ఉంది?) [IAS (Pre) 2019]

(a) Article 19 (ఆర్టికల్ 19)
(b) Article 21 (ఆర్టికల్ 21)
(c) Article 25 (ఆర్టికల్ 25)
(d) Article 29 (ఆర్టికల్ 29)

Correct Answer: B

Supreme Court held that the right to choose one’s partner is part of Right to Life & Personal Liberty (Article 21).

తనకు నచ్చిన వ్యక్తిని వివాహం చేసుకునే హక్కు ఆర్టికల్ 21 కింద వస్తుంది.

Q. Article 21 of Indian Constitution secures
(ఆర్టికల్ 21 ఏ హక్కును రక్షిస్తుంది?) [IAS (Pre) 2018]

(a) Right to life only (కేవలం జీవన హక్కు)
(b) Right to personal liberty only (కేవలం వ్యక్తిగత స్వేచ్ఛ)
(c) Right to liberty and privacy (స్వేచ్ఛ మరియు గోప్యత హక్కు)
(d) Right to life, personal liberty and right to privacy (జీవన హక్కు, వ్యక్తిగత స్వేచ్ఛ మరియు గోప్యత హక్కు)

Correct Answer: D

In Puttaswamy case (2017), Supreme Court declared Right to Privacy as part of Article 21.

ఆర్టికల్ 21 లో జీవన హక్కు + వ్యక్తిగత స్వేచ్ఛ + గోప్యతా హక్కు ఉన్నాయి.

Q. Along with Right to life in Article 21 of Indian Constitution it also includes

(ఆర్టికల్ 21లో జీవన హక్కుతో పాటు ఏవి వస్తాయి?)

(a) Right to Health (ఆరోగ్య హక్కు)
(b) Right to Food (ఆహార హక్కు)
(c) Right to Water (నీటి హక్కు)
(d) All options are correct (పైవన్నీ సరైనవి)

Correct Answer: D

Judicial interpretation has expanded Article 21 to include: Right to Health, Right to Food, Right to Water, Right to Clean Environment

ఆర్టికల్ 21 పరిధి విస్తృతమై ఆరోగ్యం, ఆహారం, నీరు, పర్యావరణం హక్కులను కలిగి ఉంది.

G.K PYQs Online Class

Q. Right to Information in India is a
(భారతదేశంలో సమాచార హక్కు (RTI) ఏమిటి?) [NDA 2010]

(a) Fundamental Right (ప్రాథమిక హక్కు)
(b) Legal Right (చట్టబద్ధ హక్కు)
(c) Both Fundamental and Legal Right (ప్రాథమిక మరియు చట్టబద్ధ హక్కు రెండూ)
(d) Neither Fundamental nor Legal Right (ఇవి రెండూ కాదు)

Correct Answer: B

RTI is a statutory/legal right under RTI Act, 2005, though derived from Article 19.

RTI చట్టపరమైన హక్కు (2005 చట్టం).

Q. Which one of the following does not fall within the purview of Article 21 of the Constitution?
(కింది వాటిలో ఏది ఆర్టికల్ 21 పరిధిలోకి రాదు?) [UPPSC 2017]

(a) Medical aid to inujured by a doctor. (గాయపడిన వారికి వైద్య సహాయం)
(b) Sexual harassment of women at workplace. (పనిస్థలంలో మహిళలపై లైంగిక వేధింపులు)
(c) Pollution of the quality of water (నీటి కాలుష్యం)
(d) Capital punishment (మరణదండన)

Correct Answer: D

Capital punishment is a legal penalty, not a right under Article 21.

మరణశిక్ష ఆర్టికల్ 21 పరిధిలోకి రాదు.

Q. Which one of the following is Human Right as well as a Fundamental Right under the Constitution of India?
(కింది వాటిలో ఏది మానవ హక్కు మరియు ప్రాథమిక హక్కు రెండూ?) [CDS 2010]

(a) Right to Information (సమాచార హక్కు)
(b) Right to Education (విద్యా హక్కు)
(c) Right to Work (పని హక్కు)
(d) Right to Housing (గృహ హక్కు)

Correct Answer: B

Article 21A (86th Amendment, 2002) makes education a Fundamental Right. It is also a universal human right.

విద్యా హక్కు మానవ హక్కు + మౌలిక హక్కు రెండూ.

Q. The scope of the Article 21 of the Constitution was expanded to include Right to Education, because of the decision of Supreme Court in the case
(ఏ కేసు కారణంగా ఆర్టికల్ 21 పరిధిలో విద్యా హక్కు చేర్చబడింది?) [MPPSC 2019]

(a) Unnikrishnan v/s Andhra Pradesh (ఉన్నికృష్ణన్ వర్సెస్ ఆంధ్రప్రదేశ్)
(b) Govind v/s Madhya Pradesh (గోవింద్ వర్సెస్ మధ్యప్రదేశ్)
(c) Parmanand Katara v/s Union of India (పరమానంద్ కటారా వర్సెస్ యూనియన్ ఆఫ్ ఇండియా)
(d) Chameli Singh v/s Uttar Pradesh (చమేలి సింగ్ వర్సెస్ ఉత్తరప్రదేశ్)

Correct Answer: A

This case led to Article 21A (Right to Education) through the 86th Amendment.

ఉన్నికృష్ణన్ కేసు వల్ల విద్యా హక్కు రాజ్యాంగంలోకి వచ్చింది.

Q. Which Article of the Indian constitution is related to the Fundamental Rights against the exploitation of the children

(పిల్లలపై దోపిడీకి వ్యతిరేక హక్కు ఏ ఆర్టికల్‌లో ఉంది?) (UPPSC 2018)

(a) Article 17 (ఆర్టికల్ 17)
(b) Article 19 (ఆర్టికల్ 19)
(c) Article 23 (ఆర్టికల్ 23)
(d) Article 24 (ఆర్టికల్ 24)

Correct Answer: D

Article 24 prohibits employment of children in hazardous work.

ప్రమాదకర పనుల్లో బాలల నియామకం నిషేధం — ఆర్టికల్ 24.

Q. What does the writ of ‘Mandamus’ mean?
(‘మాండమస్’ రిట్ అర్థం ఏమిటి?) [SSC CGL 2019]

(a) We Command (మేము ఆదేశిస్తున్నాము)
(b) By what Warrant (ఏ అధికారం ద్వారా)
(c) You may have the body (మీరు శరీరాన్ని హాజరు పరచండి)
(d) To be Certified (ధృవీకరించబడాలి)

Correct Answer: A

Mandamus is issued to a public authority to perform its legal duty.

మాండమస్ అంటే “మేము ఆదేశిస్తున్నాము”.

Q. Which among the following writs is used by court to a public official asking him to perform his official duties?

(ప్రభుత్వ అధికారిని తన విధులు నిర్వర్తించమని ఆదేశించే రిట్ ఏది?) [SSC 2017]

(a) Prohibition (ప్రొహిబిషన్)
(b) Mandamus (మాండమస్)
(c) Quo Warranto (క్వో వారంటో)
(d) Habeaus Corpus (హేబియస్ కార్పస్)

Correct Answer: B

The writ of Mandamus is a judicial command issued by a superior court (Supreme Court or High Court) to a public official, government body, or lower court. It literally means “We command” and is used to compel these authorities to perform a legal duty that they have failed or refused to execute.

మాండమస్ రిట్ అనేది ఒక ఉన్నత న్యాయస్థానం (సుప్రీంకోర్టు లేదా హైకోర్టు) ఒక ప్రభుత్వ అధికారికి, ప్రభుత్వ సంస్థకు లేదా దిగువ న్యాయస్థానానికి జారీ చేసే న్యాయపరమైన ఆదేశం. దీని అర్థం “మేము ఆదేశిస్తాము” మరియు ఈ అధికారులు వారు అమలు చేయడంలో విఫలమైన లేదా నిరాకరించిన చట్టపరమైన విధిని నిర్వహించమని బలవంతం చేయడానికి ఉపయోగించబడుతుంది.

Q. Which one among the following writs literally means ‘you may have the body?
(‘మీరు శరీరాన్ని హాజరు పరచండి’ అనే అర్థం వచ్చే రిట్ ఏది?) [CDS 2012]

(a) Certiorari (సర్టియోరారి)
(b) Habeas Corpus (హేబియస్ కార్పస్)
(c) Mandamus (మాండమస్)
(d) Quo Warranto (క్వో వారంటో)

Correct Answer: B

Used to protect personal liberty and prevent illegal detention.

అక్రమ నిర్బంధం నుంచి రక్షణ — హేబియస్ కార్పస్.

Q. Which one of the Constitutional Remedies is also known as postmortem?
(ఏ రాజ్యాంగ పరిహారం ‘పోస్ట్‌మార్టం’ (Postmortem)గా కూడా పిలవబడుతుంది?) [BPSC 2019]

(a) Prohibition (ప్రొహిబిషన్)
(b) Mandamus (మాండమస్)
(c) Certiorari (సర్టియోరారి)
(d) Quo Warranto (క్వో వారంటో)

Correct Answer: C

Certiorari is called post-mortem because the court reviews a decision after it has been made by a lower court or tribunal.

సర్టియోరరి ను “పోస్ట్‌మార్టం రిట్” అంటారు, ఎందుకంటే ఇది తీర్పు ఇచ్చిన తర్వాత సమీక్ష చేస్తుంది.

Q. Which of the following Fundamental Right has been deleted from Indian Constitution?
(భారత రాజ్యాంగం నుండి ఏ ప్రాథమిక హక్కు తొలగించబడింది?) [SSC 2017]

(a) Right to Freedom (స్వేచ్ఛా హక్కు)
(b) Right to Speech (మాటల స్వేచ్ఛా హక్కు)
(c) Right to Property (ఆస్తి హక్కు)
(d) Right to Equality(సమానత్వ హక్కు)

Correct Answer: C

Right to Property was removed from Fundamental Rights by the 44th Amendment (1978).

ఆస్తి హక్కు 44వ సవరణ (1978) ద్వారా మౌలిక హక్కుల నుంచి తొలగించబడింది.

Q. Which of the following is not a Fundamental Right?
(కిందివాటిలో ఏది ప్రాథమిక హక్కు కాదు?) [SSC 2017]

(a) Right to Equality (సమానత్వ హక్కు)
(b) Right to Property (ఆస్తి హక్కు)
(c) Right to Freedom (స్వేచ్ఛా హక్కు)
(d) Right to Constitutional Remedies (రాజ్యాంగ పరిహార హక్కు)

Correct Answer: B

Originally, the Indian Constitution guaranteed seven Fundamental Rights, including the Right to Property under Article 31

వాస్తవానికి, భారత రాజ్యాంగం ఆర్టికల్ 31 కింద ఆస్తి హక్కుతో సహా ఏడు ప్రాథమిక హక్కులకు హామీ ఇచ్చింది.

Q. Which Constitutional Amendment deleted the Right to Property from the list of Fundamental Rights?
(ప్రాథమిక హక్కుల జాబితా నుండి ఆస్తి హక్కును తొలగించిన రాజ్యాంగ సవరణ ఏది?) [SSC 2008]

(a) 42nd Amendment (42వ సవరణ)
(b) 43rd Amendment (43వ సవరణ)
(c) 44th Amendment (44వ సవరణ)
(d) 62nd Amendment (62వ సవరణ)

Correct Answer: C

44th Amendment made Right to Property a legal right under Article 300A.

44వ సవరణ ద్వారా ఆస్తి హక్కు చట్టపరమైన హక్కుగా మారింది.

Q. Right to vote and to be elected in India is a
(భారతదేశంలో ఓటు హక్కు మరియు ఎన్నికల హక్కు ఏమిటి?) [WBCS 2019]

(a) Fundamental Right (ప్రాథమిక హక్కు)
(b) Natural Right (సహజ హక్కు)
(c) Constitutional Right (రాజ్యాంగ హక్కు)
(d) Legal Right (చట్టబద్ధ హక్కు)

Correct Answer: D

It is granted under the Representation of People Act, not as a Fundamental Right.

ఓటు హక్కు చట్టపరమైన హక్కు మాత్రమే.

Q. Which of these is not included as a Fundamental Right in the Indian Constitution?
(కిందివాటిలో ఏది భారత రాజ్యాంగంలో ప్రాథమిక హక్కులలో లేవు?) [SSC 2002]

(a) Right to Freedom of Speech (మాటల స్వేచ్ఛా హక్కు)
(b) Right to Equality before Law (చట్టానికి ముందు సమానత్వ హక్కు)
(c) Right to Constitutional Remedies (రాజ్యాంగ పరిహార హక్కు)
(d) Right to Equal Wages for Equal Work (సమాన పని కోసం సమాన జీతం హక్కు)

Correct Answer: D

This is not a Fundamental Right. It is a Directive Principle of State Policy (Article 39(d)), not enforceable in court.

“సమాన పనికి సమాన వేతనం” మౌలిక హక్కు కాదు. ఇది రాష్ట్ర విధాన నిర్దేశక సూత్రం (ఆర్టికల్ 39(d)).

Also Read:- Indian Geography of India PYQs Quiz With Answers

Q. Which one among the Fundamental Right following is not a the under Constitution of India?
(కిందివాటిలో ఏది భారత రాజ్యాంగంలో ప్రాథమిక హక్కు కింద లేరు?) [NDA 2018]

(a) Right to Equality (సమానత్వ హక్కు)
(b) Right to Freedom (స్వేచ్ఛా హక్కు)
(c) Right to Citizenship (పౌరసత్వ హక్కు)
(d) Right Against Exploitation (దోపిడీకి వ్యతిరేక హక్కు)

Correct Answer: C

Citizenship is dealt with in Part II (Articles 5–11), not in Fundamental Rights (Part III).

పౌరసత్వం మౌలిక హక్కుల్లో లేదు; ఇది **భాగం–II (ఆర్టికల్స్ 5–11)**లో ఉంది.

Q. In which of the following cases, Supreme Court held that “Fundamental Rights enable a man to chalk out his own life in the manner he likes best” ?
(“ప్రాథమిక హక్కులు వ్యక్తికి తన జీవితాన్ని ఇష్టమైన విధంగా నిర్మించుకునే అవకాశం ఇస్తాయి” అని సుప్రీంకోర్టు ఏ కేసులో నిర్ణయించింది?) [UPPSC 2012]

(a) Indira Gandhi vs Raj Narain (ఇంద్రా గాంధీ వర్సెస్ రాజ్ నరైన్)
(b) Golaknath vs State of Punjab (గోలక్‌నాథ్ వర్సెస్ పంజాబ్)
(c) Bank Nationalisation Case (బ్యాంక్ నేషనలైజేషన్ కేసు)
(d) Azar vs Municipal Corporation (అజార్ వర్సెస్ మున్సిపల్ కార్పొరేషన్)

Correct Answer: B

In the landmark 1967 case Golaknath vs. State of Punjab, Justice Subba Rao observed that Fundamental Rights are the “primordial rights necessary for the development of human personality

1967 నాటి గోలక్‌నాథ్ వర్సెస్ స్టేట్ ఆఫ్ పంజాబ్ కేసులో, జస్టిస్ సుబ్బారావు ప్రాథమిక హక్కులు “మానవ వ్యక్తిత్వ వికాసానికి అవసరమైన ప్రాథమిక హక్కులు” అని గమనించారు.

Q. The Articles of the Constitution of India which deal with Directive Principles of State Policy are
(రాష్ట్ర విధాన నిర్దేశక సూత్రాల (DPSP) కోసం రాజ్యాంగ ఆర్టికల్స్ ఏవి?) [CDS 2004]

(a) 26 to 41
(b) 30 to 45
(c) 36 to 51
(d) 40 to 55

Correct Answer: C

Directive Principles are contained in Part IV of the Constitution.

DPSPలు **భాగం–IV (ఆర్టికల్స్ 36–51)**లో ఉన్నాయి.

Q. The purpose of the inclusion of Directive Principle of State Policy in the Indian Constitution is to establish
(భారత రాజ్యాంగంలో DPSP చేర్చిన ఉద్దేశ్యం ఏమిటి?) [IAS (Pre) 2002]

(a) Political Democracy (రాజకీయ ప్రజాస్వామ్యం స్థాపించడానికి)
(b) Social Democracy (సామాజిక ప్రజాస్వామ్యం స్థాపించడానికి)
(c) Gandhian Democracy (గాంధీయ ప్రజాస్వామ్యం స్థాపించడానికి)
(d) Social and Economic Democracy (సామాజిక మరియు ఆర్థిక ప్రజాస్వామ్యం స్థాపించడానికి)

Correct Answer: D

DPSPs aim at welfare, equality and socio-economic justice.

DPSPల లక్ష్యం సామాజిక మరియు ఆర్థిక ప్రజాస్వామ్యం.

Q. Which part of the Indian Constitution refers to the responsibility of the state towards International Peace and Security?
(అంతర్జాతీయ శాంతి మరియు భద్రతలో రాష్ట్ర బాధ్యతకు భారత రాజ్యాంగంలో ఏ భాగం సూచిస్తుంది?) [UPPSC 2017]

(a) Fundamental Rights (ప్రాథమిక హక్కులు)
(b) Fundamental Duties (ప్రాథమిక విధులు)
(c) DPSP
(d) Preamble of the Constitutions (రాజ్యాంగ పీఠిక)

Correct Answer: C

Article 51 directs the state to promote international peace and security.

అంతర్జాతీయ శాంతి బాధ్యత **ఆర్టికల్ 51 (DPSP)**లో ఉంది.

Q. The DPSP may be classified into which of the following parts for the sake of convenient study?
(DPSP సులభంగా అధ్యయనానికి ఏవిగా వర్గీకరించవచ్చు?) [UPPSC 2018]

(a) Socialist (సోషలిస్ట్)
(b) Gandhian (గాంధీయ)
(c) Liberal intellectualistic (లిబరల్-ఇంటెలెక్టువల్)
(d) All of the above (పైవన్నీ)

Correct Answer: D

Q. Which of the following is not the objective of the Directive Principle of State Policy?
(DPSP ఉద్దేశాల్లో ఏది సరైనది కాదు?) [UPPSC 2017]

(a) To establish a welfare state. (సంక్షేమ రాష్ట్రం స్థాపించడం)
(b) To ensure socio-economic welfare. (సామాజిక-ఆర్థిక సంక్షేమం నిర్ధారించడం)
(c) To promote International peace and security. (అంతర్జాతీయ శాంతి మరియు భద్రతను ప్రమోట్ చేయడం)
(d) To establish a religious state (మత రాజ్యాన్ని స్థాపించడం)

Correct Answer: D

India is secular, not a religious state.

భారతదేశం లౌకిక రాజ్యం, మతాధారిత రాజ్యం కాదు.

Q. “Which of the following can be amended by a special majority?”
(కిందివాటిలో ఏది ప్రత్యేక మెజారిటీతో సవరణ చేయవచ్చు?) [SSC 2017]

(a) DPSP
(b) Rules of procedure in Parliament (పార్లమెంట్ విధాన నిబంధనలు)
(c) Admission of new state (కొత్త రాష్ట్రాల ప్రవేశం)
(d) Use of English language in Parliament (పార్లమెంట్‌లో ఆంగ్ల భాష వాడకం)

Correct Answer: A

The Directive Principles of State Policy (DPSP), contained in Part IV of the Indian Constitution, require a special majority for amendment under Article 368.

భారత రాజ్యాంగంలోని పార్ట్ IVలో ఉన్న రాష్ట్ర విధాన నిర్దేశక సూత్రాలు (DPSP), ఆర్టికల్ 368 కింద సవరణ కోసం ప్రత్యేక మెజారిటీ అవసరం.

Q. The ideal of ‘Welfare State’ in the Indian Constitution is enshrined in its
(భారత రాజ్యాంగంలో ‘సంక్షేమ రాష్ట్రం’ భావన ఏలో ప్రతిబింబించబడింది?) [IAS (Pre) 2015]

(a) Preamble (పీఠిక)
(b) Directive Principles of State Policy (రాష్ట్ర విధాన నిర్దేశక సూత్రాలు)
(c) Fundamental Rights (ప్రాథమిక హక్కులు)
(d) Seventh Schedule (7వ షెడ్యూల్)

Correct Answer: B

DPSPs aim to create a welfare state.

సంక్షేమ రాజ్య ఆదర్శం DPSPల్లో ఉంది.

Q. Which one of the following Directive Principles was inserted by the Constitution (42nd Amendment) Act, 1976?
(ఏ DPSP 42వ సవరణ (1976) ద్వారా చేర్చబడింది?) [NDA 2020]

(a) The state shall minimise inequalities in income. (ఆదాయ అసమానతలను తగ్గించడం)
(b) Equal justice and free legal aid. (సమాన న్యాయం మరియు ఉచిత చట్ట సాయం)
(c) Promotion of co-operative societies. (సహకార సంఘాల ప్రోత్సాహం)
(d) Provision for early childhood care. (చిన్నపిల్లల శ్రద్ధా కార్యక్రమం)

Correct Answer: B

The 42nd Amendment Act of 1976 added several new Directive Principles of State Policy (DPSP) to the Indian Constitution, including the principle outlined in Article 39A, which promotes equal justice and provides free legal aid to the poor.

1976 నాటి 42వ సవరణ చట్టం భారత రాజ్యాంగంలో అనేక కొత్త రాష్ట్ర విధాన నిర్దేశక సూత్రాలను (DPSP) జోడించింది, వీటిలో ఆర్టికల్ 39Aలో పేర్కొన్న సూత్రం కూడా ఉంది, ఇది సమాన న్యాయాన్ని ప్రోత్సహించడం మరియు పేదలకు ఉచిత న్యాయ సహాయం అందించడం.

Ancient Indian History PYQs Quiz

Q. In the Constitution of India, promotion international peace and security is of included in the
(భారత రాజ్యాంగంలో అంతర్జాతీయ శాంతి మరియు భద్రతను ప్రమోట్ చేయడం ఏలో ఉంది?) [WBCS 2019]

(a) Preamble to the Constitution (రాజ్యాంగ పీఠిక)
(b) Directive Principles of State Policy (రాష్ట్ర విధాన నిర్దేశక సూత్రాలు)
(c) Fundamental Duties (ప్రాథమిక విధులు)
(d) Ninth Schedule (9వ షెడ్యూల్)

Correct Answer: B

Promotion of international peace and security in the Indian Constitution is included in the Directive Principles of State Policy (DPSP), specifically under Article 51, which directs the State to foster international relations, respect international law, and encourage peaceful dispute resolution.

భారత రాజ్యాంగంలో అంతర్జాతీయ శాంతి మరియు భద్రతను ప్రోత్సహించడం రాష్ట్ర విధాన నిర్దేశక సూత్రాలు (DPSP)లో చేర్చబడింది, ప్రత్యేకంగా ఆర్టికల్ 51 కింద, ఇది రాష్ట్రాన్ని అంతర్జాతీయ సంబంధాలను పెంపొందించాలని, అంతర్జాతీయ చట్టాన్ని గౌరవించాలని మరియు శాంతియుత వివాద పరిష్కారాన్ని ప్రోత్సహించాలని నిర్దేశిస్తుంది.

Q. Article 46 of the Constitution of India refers to the promotion of educational and economic interests of
(ఆర్టికల్ 46 విద్యా మరియు ఆర్థిక ప్రయోజనాలను ప్రోత్సహిస్తుంది) [NDA 2019]

(a) religious minorities. (మత కనీసతరగతి)
(b) Scheduled Castes, Scheduled Tribes and other weaker sections. (అనుసూచిత కులాలు, అనుసూచిత జాతులు మరియు ఇతర బలహీన వర్గాలు)
(c) displaced persons from irrigation projects. (సాగునీటి ప్రాజెక్టుల నుంచి స్థానాంతరమైనులు)
(d) the economically large deprived. (ఆర్థికంగా బలహీనులు)

Correct Answer: B

State must promote educational and economic interests of SC/ST.

ఆర్టికల్ 46 — షెడ్యూల్డ్ కులాలు, తెగలు మరియు బలహీన వర్గాలు.

Q. In India, separation of judiciary from the executive is enjoined by
(భారతదేశంలో న్యాయవ్యవస్థను కార్యనిర్వాహక విభాగం నుండి వేరు చేయడం ఏ ద్వారా అనుసరించబడింది?)

[IAS (Pre) 2020]

(a) the Preamble of the Constitution. (రాజ్యాంగ పీఠిక)
(b) a Directive Principle of State Policy. (రాష్ట్ర విధాన నిర్దేశక సూత్రాలు)
(c) the Seventh Schedule. (7వ షెడ్యూల్)
(d) the conventional practice. (సంప్రదాయ ప్రక్రియ)

Correct Answer: B

Article 50 directs separation of judiciary from executive.

న్యాయవ్యవస్థను కార్యనిర్వాహక శాఖ నుంచి వేరు చేయడం ఆర్టికల్ 50 (DPSP).

Q. Which one of the following Articles directs state Government to organize village Panchayat?
(రాష్ట్ర ప్రభుత్వానికి గ్రామ పంచాయతీ ఏర్పాటు చేయమని ఏ ఆర్టికల్ సూచిస్తుంది?) [BPSC 2018]

(a) Article 33 (ఆర్టికల్ 33)
(b) Article 40 (ఆర్టికల్ 40)
(c) Article 48 (ఆర్టికల్ 48)
(d) Article 50 (ఆర్టికల్ 50)

Correct Answer: B

State shall organize village panchayats.

గ్రామ పంచాయతీల ఏర్పాటు — ఆర్టికల్ 40.

Fundamental Rights, DPSPS & Fundamental Duties PYQs

Leave a Reply Cancel reply